بحث در باره جایگاه و چگونگی برخورد به مجلس موسسان و شوراها در پیوند با تاسیس نظام جایگزین یکی از موضوعاتی است که به سهم خود رویکرد و نوع دفاع ما از سوسیالیسم را جلوهگر میسازد. وانگهی این بحث نشان میدهد که از تجربه جوامع نوع شوروی چه آموختهایم، و چه نتایجی از آن آزمون برگرفتهایم. بحثی که در میان ما جاری است البته دارای جنبههای گوناگونی است که میتوان آنها را در چند محور خالصه کرد. الف- ارزیابی از تجربه بلشویکها در قبال انحالل مجلس موسسان ب- نقد روزا بر این سیاست چه بود و تا چه حد بدان وفادار باقی ماند. ج- کدام ارگان صالحیتدار باید نوع نظام آتی را مشخص کند.